Εκτύπωση

oraioi typoi alla den sunergazeste

Συγγραφέας: Ηλίας Γιαρματζίδης.... Δημοσίευση στη κατηγορία Ο Ηλίας Γιαρματζίδης γράφει...

Σας άρεσε το άρθρο?
(0 ψήφοι, μέση τιμή 0 από τα 5 αστέρια)
give_me_your_hand

Μπορεί η αποχή μας από οποιαδήποτε ουσιαστική μορφή συνεργασίας σε τακτική βάση να αποτελεί τον καθοριστικό παράγοντα της καθυστέρησής μας ως κράτος;

Μπορεί η αντιμετώπιση του γεγονότος των απεργών πείνας να αποτελέσει την ευκαιρία της συσπείρωσης μιας κρίσιμης μάζας γύρω από το ενδεχόμενο συνεργασίας μας;

Με το πέρας του ακαδημαϊκού έτους στο Ηνωμένο Βασίλειο, αρχές καλοκαιριού, όλη η παρέα θα έμενε πάνω. Μόνο που οι δικοί μας, το είχαν ξεκαθαρίσει: αν μείνεις πάνω, πρέπει να αυτοχρηματοδοτείσαι. Βγήκαμε στο σεργιάνι το λοιπόν να βρούμε δουλειά για να καλύψουμε τουλάχιστον τις καλοκαιρινές μας ανάγκες και μετά θα βλέπαμε. Για καλή μου τύχη, ένας συμφοιτητής μου που έφευγε για Ελλάδα με ενημέρωσε για τη θέση που άφηνε φεύγοντας στο τοπικό μουσείο και για το τι έπρεπε να κάνω για να έχω ελπίδες να την πάρω εγώ. Με ένα ταχύρρυθμο φροντιστήριο από πλευράς του, παρουσιάστηκα έτοιμος στη συνέντευξη και φάνηκε να κερδίζω τις εντυπώσεις. Κλείνοντας τη συνέντευξη, και εμφανώς ικανοποιημένος ο υπεύθυνος προσωπικού μου έκανε την ερώτηση:

  • Kai i profora sou file mou, apo pou eisai?
  • Ellada, του λέω…

Πήρε ένα γνώριμο, για όσους έχουν ζήσει παρόμοιους διαλόγους, ύφος και μου λέει: oraioi typoi alla den sunergazeste

Περίπου ένα μήνα πριν τις πρόσφατες εκλογές για την τοπική αυτοδιοίκηση, έγραφα σε ένα σχετικό άρθρο που δεν ταξίδεψε ποτέ στη δημοσιότητα: “Αν σε ένα πράγμα οφείλουν να σταθούν συνεπείς οι νέες δημοτικές αρχές των νέων δήμων, είναι η προστασία της μεγεθυνόμενης ομάδας των νεόπτωχων που προκύπτει από την οξεία οικονομική κρίση που βιώνουμε. Οι δήμοι, έχοντας τα απαιτούμενα χαρακτηριστικά της τοπικότητας, της ευελιξίας, της αμεσότητας και της ευαισθησίας οφείλουν να αποτελέσουν το ανάχωμα στη λαίλαπα της φτώχειας. Γι’ αυτό και ουδείς εκ των υποψηφίων συμβούλων μπορεί να δικαιολογηθεί, εάν δεν έχει προσωπική άποψη για την αντιμετώπιση της κοινωνικής κρίσης και της ανεργίας σε τοπικό επίπεδο. Για την ακρίβεια η γνώση αυτή, θα έπρεπε να αποτελεί προαπαιτούμενη συνθήκη για να είναι κανείς υποψήφιος στις εκλογές αυτές. Γιατί τόσο κρίσιμες για τη βιωσιμότητα των ανθρώπων είναι.”

Η συγκυρία για την ανάσυρση αυτών των γραμμών από το σχετικό αρχείο, δεν άργησε να ‘ρθει. Η απεργία πείνας των συμπολιτών μας, αρχές της φετινής άνοιξης, άνοιξε τον ασκό του Αιόλου σε πολλά μέτωπα. Η κρίση άνθισε και μύρισε φτώχεια. Και, εκ των πραγμάτων, ομολογήσαμε όλοι μαζί, πόσο απροετοίμαστοι ήμασταν για την αντιμετώπιση αυτής της, κατάδικής μας πια, κρίσης. Η έλλειψη αυτής της ετοιμότητας εκθέτει άλλους λίγο και άλλους περισσότερο. Καταρχάς, εκθέτει στην κακουχία και την ταπείνωση όλους αυτούς που είναι τα άμεσα θύματά της: τους απεργούς πείνας, αυτούς που πεινούν χωρίς να απεργούν και αυτούς που φοβούνται πως θα πεινάσουν. Τις οικογένειές τους, αυτούς που θέλουν μα δεν μπορούν να βοηθήσουν, τους συγγενείς. Εκθέτει μια ολόκληρη κοινωνία που αδυνατεί να φανεί αλληλέγγυα, ιδιαίτερα δε τις συλλογικότητες και τους πολιτικούς φορείς. Και φτάνει μέχρι τους «απέναντι», τις τοπικές αρχές, που σύσσωμες, κάνουν την αμηχανία θυμό και παροπλίζονται στην αγκύλωση.

Κι όμως, δεν είναι κακό οι αρμόδιες υπηρεσίες και το Δημοτικό Συμβούλιο να πιάνονται εξαπίνης. Μπορούμε να κατανοήσουμε κάθε καθυστέρηση στην πρώτη αντίδραση όταν η δεύτερη έρχεται ψύχραιμα και συνεισφέρει στη λύση του προβλήματος. Όταν όμως το Συμβούλιο, πολυμελές και πολυσυλλεκτικό, απέχει από την οποιαδήποτε ουσιαστική συνεισφορά, (πλην λίγων εξαιρέσεων, όπως επί παραδείγματι η επανειλημμένη παρουσία του αντιδημάρχου κ. Μιχαλάκη στο χώρο) τότε το ζήτημα της επάρκειας τίθεται αυτοδίκαια. Συνειδητά δεν αναφέρομαι στο Δήμαρχο ως εκπρόσωπο του δήμου για τρεις λόγους. Πρώτον, γιατί το Δημοτικό Συμβούλιο είναι το κυρίαρχο όργανο διοίκησης του δήμου και αυτό που λαμβάνει τις αποφάσεις. Δεύτερον, διότι ένα Δημοτικό Συμβούλιο, πέντε παρατάξεων και σαρανταενός συμβούλων, οφείλει να αποδειχθεί ανάλογα εφάμιλλο σε ευαισθησία και εγρήγορση, της ευαισθησίας και της εγρήγορσης του ενός, που είναι ο Δήμαρχος. Και τρίτον, γιατί η κατ’ επανάληψη καταγγελία του Δημάρχου στα θέματα των σβησμένων κλήσεων, του ΔΗΠΕΘΕ, κτλ, έχει αποδείξει πως πολώνει το κλίμα ανάμεσα στη διοίκηση και την κοινωνία, μειώνοντας εν τέλει τη συνεισφορά της κριτικής στην επίλυση του προβλήματος. Αυτό, ούτε τον ίδιο απαλλάσσει από την πραγματική ευθύνη ούτε τον θέτει δια παντός στο απυρόβλητο. Αντίθετα, υπολογίζοντας την αξία της κάθε κριτικής ανάλογα με τη συνεισφορά της στην επίλυση κάθε προβλήματος ξεχωριστά, επιδιώκουμε να αναδείξουμε τη λειτουργικότητά της σε σχέση με τη συνάφειά της αλλά και να αποφορτίσουμε το πρόβλημα από προσωπικές εντάσεις.

Όσο καλοπροαίρετοι βεβαίως και αν σταθούμε απέναντι στην ολιγωρία των αρμοδίων, η αντικειμενική διαπίστωση είναι πως συνολικά χάσαμε μια χρυσή ευκαιρία. Εμείς από την πλευρά μας, με τη μορφή εθελοντικών συλλογικοτήτων να συνδράμουμε στην υποστήριξη των δύο απεργών, ψυχολογικά, οικονομικά, σε είδος, προβάλλοντας έτσι τη σημασία των εθελοντικών οργανώσεων στις μέρες μας, χτίζοντας το νέο πρότυπο. Είναι αλήθεια πως η αμηχανία των πολιτών απέναντι στο τι θα ωφελούσε περισσότερο συλλογικά να προσφερθεί, ανέδειξε με ένα χρήσιμο τρόπο την ανάγκη να δημιουργηθεί μια νέα συλλογικότητα κοινωνικής αλληλεγγύης που θα αντιμετωπίζει ανάλογες καταστάσεις. Ή έστω να προσαρμοστούν οι ήδη υπάρχουσες στις νέες συνθήκες. Μια ακόμη μεγαλύτερη ευκαιρία έχασε το Δημοτικό Συμβούλιο. Να αναλάβει αυτό την πρωτοβουλία για να οργανώσει μια θετική εξέλιξη για το πρόβλημα και να καταστεί ο de facto ενωτικός παράγοντας στα τοπικά πράγματα. Να αποδείξουν οι ίδιοι οι αιρετοί τα κοινωνικά τους ανακλαστικά δια μέσου της συνεργασίας τους στο κορυφαίο συλλογικό όργανο. Για δε το Δήμαρχο, η ευκαιρία ήταν - και παραμένει - πράγματι «χρυσή». Δεν ήταν ούτε η μόνιμη δουλειά, ούτε η όποια δουλειά το χρησιμότερο που θα μπορούσε να προσφέρει(ακόμη και αν μπορούσε να το κάνει). Μια κοινωνία περισσότερο φοβισμένη από αυτό που έρχεται παρά από αυτό που είναι ήδη εδώ, προσδοκούσε από το Δήμαρχο να έρθει σαν ψυχολόγος, σαν σύμβουλος, σαν φίλος δηλώνοντας με τη συνολική του στάση πως «είμαι εδώ». (Είμαι εδώ, αναγνωρίζω το μέγεθος του προβλήματος, το ανοίγω θεσμικά στο Δημοτικό Συμβούλιο, τις υπηρεσίες και την κοινωνία και ασχολούμαι κατά προτεραιότητα για την αντιμετώπισή του). Η μιντιακή αποθέωση της τεχνοκρατικής διάστασης των Δημάρχων από τη μια και η αμυντική του στάση, που οικοδομήθηκε από μια διαρκή κριτική εναντίον του, από την άλλη, του στέρησαν τη πιθανότητα να προβάλλει ένα πιο ανθρώπινο πρόσωπο.

Το έλλειμμά μας βέβαια συνολικά, ως κοινωνία, είναι ακόμη μεγαλύτερο και μάλλον ο τύπος στη συνέντευξη είχε δίκιο: υπάρχει πρόβλημα συνεργασίας. Όποια και αν διαφαίνεται η ατομική αδυναμία του καθενός, ως άτομα, ως φορείς και ως συλλογικότητες, η μεγαλύτερη αποτυχία μας είναι ότι δεν κατορθώσαμε, δεν επιδιώξαμε καν να συνεργαστούμε. Και αυτή είναι μια αποτυχία που δεν εξιλεώνεται απλώς στην πεποίθηση ότι οι άλλοι φταίνε περισσότερο. Μας καθιστά συνυπεύθυνους μέχρι να πάρουμε μπρος.

Ο Αρίστος Δοξιάδης, αναφέρει μεταξύ άλλων στο άρθρο του “Νυκοκυραίοι, ραντιέρηδες, καιροσκόποι” πως η αδυναμία μας να συνεργαζόμαστε είναι στο γονίδιό μας. “Στο θέμα της συνεργασίας, οι Έλληνες φέρονται πιο καιροσκοπικά από τους Σουηδούς ή και τους Γάλλους. Η διαφορετική συμπεριφορά δεν έχει μια μόνο αιτία. Υπάρχει πολιτισμική διαφορά νοοτροπίας. Πού οφείλεται η πολιτισμική διαφορά στην έφεση για συνεργασία, και πόσο βαθιά είναι; Σε τέτοια ερωτήματα η συστηματική έρευνα και θεωρία διεθνώς τώρα ξεκινάει, ουσιαστικά τα τελευταία είκοσι χρόνια. Για την Ελλάδα η πιο ενδιαφέρουσα αφήγηση είναι του Στέλιου Ράμφου, για την «άπρακτη εξατομίκευση». Η ανθρωπολογία του προσώπου διαμορφώθηκε διαφορετικά σε εμάς από ό,τι στη Δύση. Εκεί «σκοπός του ατόμου είναι η εντός του ανακεφαλαίωση, ει δυνατόν, της συνολικής κοινωνικής και πνευματικής εξελίξεως – η εν ευαισθησία καθολικότης του ως ανθρώπου». Ο δυτικός άνθρωπος έχει εσωτερικεύσει τους κανόνες της κοινωνίας – τους έχει εξατομικεύσει. Στους Έλληνες, όταν διασπάστηκαν οι συλλογικές δομές του μεσαίωνα, μείναμε στον ατομισμό χωρίς την εξατομίκευση.”

Είναι τελικά αυτός ο εγγενής μας ατομισμός που μας έλκει στη διαφωνία και τη σύγκρουση και δεν μας επιτρέπει τη μεταξύ μας συνεννόηση; Πέρα από την απουσία μιας γενικότερης κουλτούρας συνεργασίας, μήπως υπάρχει και έλλειμμα διάθεσης; Τι μπορεί να αντιστρέψει το κλίμα; Ποιος θα αναλάβει την πρωτοβουλία;

ΥΓ1: Όποιος θεωρεί ότι αποτελεί παράλειψη για την αντικειμενικότητα του κειμένου, η παράβλεψη των συγκεκριμένων – άγνωστων σ’ εμένα, το ομολογώ – χαρακτηριστικών των δύο απεργών, απλώς επιλέγει να συρρικνώσει το επίπεδο της λογικής μέσα στο οποίο ξετυλίγεται η κριτική αυτή. Μια άλλη συζήτηση, με άλλα ζητούμενα, μια άλλη φορά και με προφανώς άλλες προθέσεις.

ΥΓ2: Η απεργία πείνας αποτελεί την ύστατη ενέργεια προστασίας της ανθρώπινης αξιοπρέπειας και αν δεν προκαλεί την αλληλεγγύη μας, απαιτεί τουλάχιστο το μέγιστο σεβασμό μας. Οποιαδήποτε κριτική αμφισβητεί τη γνησιότητά της θα πρέπει να βασίζεται σε ατράνταχτα επιχειρήματα καθώς προσβάλλει πέρα από την αξιοπρέπεια των ίδιων των απεργών και την αξιοπρέπεια μιας ολόκληρης κοινωνίας.

ΥΓ3: Η σύλληψη των απεργών και η παραπομπή τους στο δικαστήριο «διαφθείρει» την πίστη μας στο σεβασμό διαχρονικών δικαιωμάτων όπως είναι η απεργία πείνας. Η δε παραπομπή της επίλυσης ζητημάτων που αφορούν στην ηθική και τις αρχές μας σε θεσμούς που κρίνουν με βάση το νόμο, αποτελεί στρέβλωση για τις αξίες μας και σημαντικό πλήγμα στην ανθρωπιά μας.

Share

Σχόλια  

 
#1 ΑΠ: oraioi typoi alla den sunergazesteΑντώνης Μαδεμτζίδης 24-03-2011 18:22
"Γι’ αυτό και ουδείς εκ των υποψηφίων συμβούλων μπορεί να δικαιολογηθεί, εάν δεν έχει προσωπική άποψη για την αντιμετώπιση της κοινωνικής κρίσης και της ανεργίας σε τοπικό επίπεδο. Για την ακρίβεια η γνώση αυτή, θα έπρεπε να αποτελεί προαπαιτούμενη συνθήκη για να είναι κανείς υποψήφιος στις εκλογές αυτές."

Μπράβο Ηλία... καιρό είχα να γελάσω έτσι...
 
 
+1 #2 κριτήρια ψήφουΗλίας Γιαρματζίδης 24-03-2011 18:46
Αντώνη δε θα διαφωνήσω με το πνεύμα στο σχόλιό σου. Έχω όμως μια κρυφή ελπίδα για τα κριτήρια που θα χρησιμοποιήσουν οι εκλογείς την επόμενη φορά, που τη βασίζω στον τρόπο με τον οποίο ψήφισαν το Νοέμβρη. Τα κόμματα από τη μία έχασαν τις παραδοσιακές τους καβάτζες (σε έναν ουκ ολίγο αριθμό περιπτώσεων). Τα ΜΜΕ εξάντλησαν τα αποθέματα της επιρροής τους. Η γενική κρίση αναδιάταξε τις προτεραιότητες των ψηφοφόρων και ξεγύμνωσε τις εύκολες υποσχέσεις. Όσοι βλέπουν στη δύναμη του διαδικτύου μια νέα κερκόπορτα για να κάνουν παιχνίδι, καλό θα είναι να προετοιμαστούν καλά γιατί όπως λένε και οι μέντορες της επικοινωνίας αμερικάνοι, you can't teach an old dog new tricks...
 

2009©Kavalacity.net