Εκτύπωση

Σχολική φοβία

Συγγραφέας: edu-crete.gr.... Δημοσίευση στη κατηγορία Παιδί

Σας άρεσε το άρθρο?
(0 ψήφοι, μέση τιμή 0 από τα 5 αστέρια)
sxolikifobia

Το παιδί διαμαρτύρεται, κλαίει, φωνάζει και αρνείται κατηγορηματικά να πάει στο σχολείο. Οι γονείς στην αρχή τρομάζουν, ανησυχούν, πιστεύουν ότι κάτι σοβαρό του συμβαίνει.

Όταν μάλιστα παραπονιέται ότι πονά η κοιλιά του, το κεφάλι του ή θέλει να κάνει εμετό, αναστατώνονται και σπεύδουν να συμβουλευτούν τον παιδίατρο.

Η επίμονη άρνηση του παιδιού να πάει στο σχολείο είναι κάτι που έχουν αντιμετωπίσει πολλοί δάσκαλοι και γονείς. Όταν ένα παιδί αρνείται επίμονα να πάει σχολείο λέμε ότι έχει «σχολική φοβία», έναν επίμονο φόβο που δεν έχει λογική βάση ή είναι υπερβολικός. Νιώθει έντονες σωματικές και ψυχικές ενοχλήσεις, ενώ όταν μένει στο σπίτι του

τα συμπτώματα αυτά εξαφανίζονται.

Εμφανίζεται

Η πρώτη εμφάνιση της σχολικής φοβίας εμφανίζεται στον Παιδικό σταθμό, το Νηπιαγωγείο και κορυφώνεται στη Β’ τάξη του Δημοτικού. Η σχολική φοβία όμως παρατηρείται και στο Γυμνάσιο. Μεγαλύτερο ποσοστό είναι στα κορίτσια απ’ ότι στα αγόρια, και στις μικρότερες ηλικίες έχει μικρότερη διάρκεια απ’ ότι στα μεγαλύτερα παιδιά.

Συμπτώματα

  • Συστηματική άρνηση του παιδιού να πάει στο σχολείο με κλιμακωτή ένταση, ανάλογα βέβαια με την «κατανόηση» και την «ανταπόκριση» που βρίσκουν από το στενό τους περιβάλλον.
  • Νευρικότητα, ευερεθιστότητα και έντονο θυμό ή κλάμα την ώρα που ετοιμάζεται για το σχολείο και επιδεινώνεται τη στιγμή της αναχώρησης για το σχολείο ή κατά την άφιξη στο σχολείο.
  • Ψυχοσωματικές διαταραχές όπως πονοκέφαλοι, εμετός, κοιλιακοί πόνοι, ναυτία ή ζάλη, ενούρηση κ.ά.
  • Απροσδιόριστα παράπονα του παιδιού σχετικά με τα μαθήματα, τους συμμαθητές και το δάσκαλό του.
  • Δυσκολία του παιδιού να αποκοιμηθεί το βράδυ ή διαταραγμένος ύπνος κατά τη διάρκεια της νύχτας.
  • Δυσκολίες στο φαγητό.

Σε αντίθεση με τις κρίσεις της καθημερινότητας, ελάχιστα συμπτώματα εμφανίζονται τα Σαββατοκύριακα ή στις διακοπές, ενώ εμφανίζονται ξανά από την Κυριακή το βράδυ.

Αιτίες

Πριν επιχειρήσουμε να ερευνήσουμε την αιτία της σχολικής φοβίας, θα πρέπει να τη διαχωρίσουμε από κάθε άλλη μορφή άρνησης του παιδιού, η οποία σε πολλές περιπτώσεις είναι φυσιολογική. Είναι φυσικό τις πρώτες μέρες του σχολείου να υπάρχουν έντονες αντιδράσεις και άρνηση, γιατί το παιδί δείχνει έναν ενστικτώδη φόβο προς το άγνωστο, και το σχολικό περιβάλλον είναι κάτι άγνωστο γι’ αυτό. Οι εκδηλώσεις αυτές μετά τις πρώτες εντυπώσεις, συνήθως υποχωρούν.

Παράγοντες που μπορούν να παίξουν ρόλο στην εμφάνιση της σχολικής φοβίας είναι:

  • Οι δάσκαλοι που κάποιες φορές στιγματίζουν και περιθωριοποιούν.
  • Οι σχέσεις του με τα υπόλοιπα παιδιά, γιατί μπορεί να έρχεται σε σύγκρουση μαζί τους και να νιώθει πιεσμένο επειδή το ενοχλούν.
  • Δε βγαίνει στο διάλειμμα γιατί δεν ξέρει να κάνει φίλους ή γιατί αισθάνεται μειονεκτικά απέναντι στ’ άλλα παιδιά.
  • Οι υπερβολικές απαιτήσεις των γονιών.
  • Η αποτυχία στα μαθήματα, γιατί δεν έχουν αποκτήσει ακόμα την αναγκαία σχολική ετοιμότητα.
  • Ο αποχωρισμός από τους γονείς, γιατί τις περισσότερες φορές τα παιδιά αυτά ζουν σ’ ένα υπερπροστατευτικό περιβάλλον και είναι υπερβολικά εξαρτημένα από τους γονείς τους.
  • Οι μαθησιακές δυσκολίες όπου νιώθουν μειονεκτικά απέναντι στις υποχρεώσεις της σχολικής ζωής.

Σε ποια παιδιά εμφανίζεται

Παιδιά που έχουν πολλές πιθανότητες να εμφανίσουν κάποια στιγμή σχολική φοβία είναι:

  • Υπερβολικά ευαίσθητα, ντροπαλά και συνεσταλμένα παιδιά, με δυσκολία προσαρμογής.
  • Έντονοι καβγάδες στο σπίτι.
  • Έχουν βιώσει την απώλεια ενός αγαπημένου προσώπου.
  • Έχουν αλλάξει πρόσφατα τόπο διαμονής, σχολείο ή δάσκαλο.
  • Ζήλια λόγω νέου μωρού.
  • Όσα δεν είναι κοινωνικώς ώριμα ή δεν έχουν συνηθίσει να είναι με άλλα παιδιά.
  • Όσα δεν τους αρέσει να συμμετέχουν στην ομάδα.
  • Όσα έχουν βιώσει αρνητικές εμπειρίες κατά τη συναναστροφή τους με ενηλίκους και συνομηλίκους.
  • Όσα έχουν λάβει ελάχιστη στοργή ή πολύ συχνή επίκριση από τους ενηλίκους και συνομηλίκους και ως αποτέλεσμα έχουν αναπτύξει χαμηλή αυτοεκτίμηση.

Πρόληψη

  • Σταδιακή ανάπτυξη της αίσθησης ανεξαρτησίας του παιδιού.
  • Η επαφή με συνομηλίκους από τον πρώτο χρόνο κιόλας της ζωής του είναι πολύ σημαντική, παρά το γεγονός ότι τα παιδιά δε συνεργάζονται στο παιχνίδι.
  • Εισαγωγή του παιδιού στον παιδικό σταθμό στην ηλικία των τριών ή τεσσάρων, ιδιαίτερα στην περίπτωση που το παιδί εμφανίζει τάση υπερβολικής εξάρτησης από τους γονείς.
  • Ενθάρρυνση του παιδιού να συζητά τα συναισθήματά του και τους φόβους του με τους γονείς του.
  • Αντιμετώπιση των αρνητικών συναισθημάτων με αύξηση της στοργής, της συχνότητας του επαίνου και της προσοχής κατά τις πρώτες δύο εβδομάδες στο σχολείο.
  • Συμμετοχή των γονιών στις δραστηριότητες του σχολείου και στις συναντήσεις με το προσωπικό.
  • Εξοικείωση του παιδιού με το καθημερινό πρόγραμμα του σχολείου.

Τρόποι αντιμετώπισης

  • Αν αρχίσει να λέει ότι δε θέλει να πάει σχολείο, θα πρέπει να του εξηγήσουμε ότι δε γίνεται να μην πάει και φυσικά δεν πρέπει να υποχωρείτε, γιατί χειροτερεύετε την κατάσταση και δεν το βοηθάτε να ξεπεράσει τη δυσκολία αυτή.
  • Είναι πολύ σημαντικό ο φόβος του παιδιού, να μη γίνει ολόκληρο θέμα και το κύριο αντικείμενο συζήτησης μέσα στην οικογένεια.
  • Πρέπει να δώσετε στο παιδί να καταλάβει ότι κατανοείτε τα συναισθήματα του και να μην το κάνετε να νιώθει παράλογο και περίεργο.
  • Τόσο εσείς όσο και ο δάσκαλος, δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να πιέσετε το μικρό μαθητή να έρθει αντιμέτωπο με το αντικείμενο του φόβου του, αλλά να συζητήσετε μαζί του και να το ενθαρρύνετε σιγά-σιγά να το ξεπεράσει.
  • Μιλάτε καθημερινά και φροντίζετε να αισθάνεται άνετα να μοιραστεί τα πάντα μαζί σας.
  • Όταν βλέπετε ότι είναι αγχωμένο ή λυπημένο, αφήστε το να ξεσπά, να κλαίει και να σας παραπονιέται.
  • Βρίσκετε καθημερινά χρόνο να παίζετε μαζί του, με ενεργητικά παιχνίδια, ώστε το παιδί να έχει την ευκαιρία να εκτονώνει την ενέργεια και την ένταση που συσσωρεύονται μέσα του.
  • Αφιερώνετε περισσότερο χρόνο τα Σαββατοκύριακα, κάνοντας πράγματα που το ευχαριστούν, τονίζοντάς του συγχρόνως ότι τα κέρδισε επειδή κατέβαλε ιδιαίτερη προσπάθεια όλη τη βδομάδα στο σχολείο.

Η δική σας στάση είναι αυτή που θα παίξει κύριο ρόλο, ώστε η παρέμβαση να είναι γρήγορη και αποτελεσματική.
Οι γονείς πρέπει να δείξουν υπομονή, σταθερότητα στη συμπεριφορά τους και έμπρακτο ενδιαφέρον για τη συμπεριφορά του παιδιού τους.

Πηγή:edu-crete.gr

Σχετικά άρθρα: iatronet.gr

Tweet it
Tweet it